Sayaç okuma bedeli bağımsız bölüm sayısı, cihaz sayısı, okuma yöntemi ve dönem sıklığına göre belirlenir; sözleşmenin tarafı bina yönetimidir.
Bu yazıda üç soruyu ayrı ayrı ele alıyoruz: bedeli hangi kalemler belirler, kim öder ve paylaşım belgesinde nasıl görünür. Hizmetin kapsamını sayaç okuma sayfasında, firma seçerken sorulacak soruları sayaç okuma firması nasıl seçilir yazımızda anlattık.
Okuma bedelini belirleyen kalemler
Okuma bedeli tek bir birim fiyat değildir; birbirinden bağımsız beş değişkenin bileşimidir.
| Kalem | Neden tutarı değiştirir |
|---|---|
| Bağımsız bölüm sayısı | Okunacak daire arttıkça saha süresi ve kontrol edilecek kayıt sayısı artar |
| Daire başına cihaz sayısı | Bir kalorimetre ile beş ısı pay ölçer aynı iş değildir; ısı pay ölçerli binada adet radyatör sayısıyla belirlenir |
| Okuma yöntemi | Ekrandan okuma saha ziyareti ister, walk-by el terminali, sabit ağ ise kurulum gerektirir |
| Dönem sıklığı | Aylık, iki aylık veya sezonluk paylaştırmada yılda üretilen belge sayısı değişir |
| Kapsam | Yalnız okuma mı, paylaştırma hesabı ve belge düzenlenmesi de dahil mi, itirazlarda dayanak dosyası veriliyor mu |
Buna bina ve saha koşulları eklenir: blok sayısı, sayaçların ortak alanda mı daire içinde mi olduğu, binanın ilçe ve il olarak konumu. Dönem sıklığı serbesttir; yönetmeliğin 5. maddesinin üçüncü fıkrası "aylık veya belirli dönemlerde" der, aylık zorunluluk yoktur. Yönetim bu seçimi yaparken maliyeti de belirlemiş olur.
Sözleşmenin tarafı kim, bedeli kim öder
Ölçüm ve paylaştırma hizmeti daire sakinleriyle tek tek değil, bina yönetimiyle sözleşmeye bağlanır. Hizmeti alma kararı yönetim planı ve kat malikleri kararına uygun biçimde alınır; muhatap yöneticidir, belge de yöneticiye teslim edilir.
Bedelin nihai yükü ise bağımsız bölümlerdedir. Buradaki kritik ayrım şudur: bedelin hangi gider grubuna yazıldığı, ne kadarını kimin ödediğini doğrudan belirler. Bu yüzden "kim öder" sorusunun cevabı bir sonraki bölümdeki ayrımda yatıyor.
Bir de karışması kolay bir kalem var: doğalgazda ana sayacı dağıtım şirketi okur ve faturalar. Nortek'in okuma hizmeti bina içi paylaştırma içindir; dağıtım şirketinin sayaç okuma işiyle aynı şey değildir.
Okuma bedeli aidat kalemi mi, ısıtma gideri mi
Paylaştırma yönetmeliği ısıtma giderini iki parçaya ayırır: toplamın %70'i ölçülen tüketime, %30'u kapalı kullanım alanına göre dağıtılır. Sorulması gereken soru, okuma bedelinin bu "toplam gider" içinde olup olmadığıdır.
Bakanlığın yönetmeliğe ilişkin bilgilendirmesinde işletme gideri ayrı bir kalem olarak değil, paylaştırılacak toplam gidere eklenen bir tutar olarak ele alınır ve ölçüm ile ayar giderleri de işletme gideri sayılır. Buna karşılık personel giderleri ve aidat türü giderler bu kapsamda değildir; onlar Kat Mülkiyeti Kanunu'nun ortak gider hükümlerine tabidir.
Bunun pratik sonucu şu: okuma bedeli bu yorumla ölçüm gideri olarak ısıtma giderine eklendiğinde daireler arasında eşit bölünmez. Aynı %70 ve %30 ayrımına tabi olur, yani bedelin büyük bölümü tüketim oranına göre dağılır. Çok tüketen daire, okuma bedelinin de daha büyük kısmını öder. Hizmet su sayaçlarının okunmasını da kapsıyorsa o kısmın hangi gider grubuna yazılacağını sözleşme ve yönetim planı belirler. Hesabın adım adım işleyişi ısı gider paylaşımı nedir, nasıl hesaplanır sayfasında.
Bir noktanın altını çizmek gerekiyor: oranların kendisi değiştirilemez. Yönetmeliğin 14. maddesi yönetim planıyla farklı oran belirlenmesine kapalıdır. Yönetim planınızda arsa payına göre paylaşım yazıyorsa bu hüküm uygulanamaz; maddelerin tamamı ısı gider paylaşım yönetmeliği madde madde yazımızda.
Paylaşım belgesinde nasıl görünür
Yönetmeliğin 5. maddesinin yedinci fıkrası, paylaşım bildiriminde bulunması gereken bilgileri on dört kalem hâlinde sayar. Okuma bedeli açısından önemli olan dört kalem şunlar:
- Bina ısıtma sisteminin toplam gideri
- Bu tutarın ısıtma ile sıhhî sıcak su hazırlama olarak ayrıştırılmış hâli
- Gider hesaplama çizelgeleri
- Sarfiyat ve sabit paylaşım oranları, bu oranlara karşılık gelen tutarlar ve bağımsız bölüme düşen tutarlar
Yönetmeliğin saydığı bu kalemler arasında ayrı bir "okuma bedeli" satırı yoktur. Bakanlık yorumuna göre ölçüm gideri toplam giderin içinde yer aldığından okuma bedeli de gider hesaplama çizelgesindeki toplamda görünür ve oradan %70/%30 ile dağılır. Şeffaflık isteniyorsa bunun yeri, aynı fıkranın son kalemi olan açıklayıcı bilgi satırı ya da yönetimin kendi gider icmalidir. Belgenin hazırlanması ve sakinlere iletilmesi fatura paylaşımı kapsamındadır.
Faturanızda ayrı ve her daireye eşit yazılmış bir okuma satırı görüyorsanız yapılacak iş tartışmak değil dayanağı istemektir: yönetimle imzalanan hizmet sözleşmesi, kat malikleri kurulu kararı ve yönetim planının ilgili maddesi. Bir gider kaleminin bina içinde nasıl gösterildiği bu belgelere bağlıdır; kesin olan tek şey, ısıtma giderinin paylaşım oranlarının yönetim kararıyla değiştirilemeyeceğidir. Üç belgeyi yan yana koymak, sorunun muhasebe biçimi mi yoksa yanlış paylaşım mı olduğunu birkaç dakikada ayırır.
İki teklifi karşılaştırmadan önce kapsamı eşitleyin
Aynı binaya verilmiş iki teklif, kapsamları farklıysa karşılaştırılamaz. Kıyas öncesinde eşitlenecek beş satır var: okuma yöntemi, dönem sıklığı, belge teslim süresi, arızalı cihazda uygulanacak hesap yöntemi ve hizmet sona erdiğinde geçmiş verinin yönetime devredilip devredilmeyeceği.
Bu satırlar eşitlendiğinde tutar farkının gerçek sebebi görünür hâle gelir. Sözleşmede yazılı olmasını isteyeceğiniz maddelerin tam listesi ve yönetmeliğin ölçüm şirketlerine koyduğu asgari şartlar sayaç okuma firması nasıl seçilir yazımızda duruyor. Okuma yönteminin bedele etkisini görmek için uzaktan sayaç okuma sistemi ve ısı pay ölçer okuma sayfalarına bakabilirsiniz.
Bu sayfada neden tutar yazmıyoruz
Çünkü yazılan bir tutar, yukarıdaki beş kalem bilinmeden bir şey anlatmaz. Aynı daire sayısına sahip iki bina, biri yalnız ekrandan okuma, diğeri belge ve itiraz dosyası dahil tam kapsam istediğinde iki farklı hizmet satın alır. Bu yüzden burada rakam yerine rakamı belirleyen değişkenleri yazıyoruz. Cihaz tarafını ısı pay ölçer fiyatını ne belirler yazısında ayrıca ele aldık.
Nortek Enerji, T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'ndan yetkili bir firmadır (yetki belgesi no: 205), ISO 9001 belgesine sahiptir (belge no Q936647525) ve 5 milyonun üzerinde sayacı okunan konutta edinilmiş bir uygulama birikimiyle çalışır. Cihazlarımızı m-bus.com.tr adresinden inceleyebilirsiniz; uzaktan anlık sayaç okuma için EnerjiPay platformumuzu kullanabilirsiniz.
Binanız için okuma teklifi isteyin. Daire sayısını, cihaz tipini ve istediğiniz dönem sıklığını iletirseniz kapsamı satır satır yazılmış teklifinizi hazırlayalım. 0505 059 88 58 numarasından ya da iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Sayaç okuma bedeli neye göre belirlenir?
Bağımsız bölüm sayısı, daire başına cihaz sayısı, okuma yöntemi, dönem sıklığı ve hizmetin kapsamına göre belirlenir. Kapsam burada belirleyicidir: yalnız okuma alınmasıyla paylaştırma hesabı, belge düzenlenmesi ve itiraz dosyasının da dahil olması iki farklı iştir.
Sayaç okuma bedelini kim öder?
Sözleşme bina yönetimiyle yapılır ve bedel yönetim üzerinden ödenir. Nihai yük bağımsız bölümlere yansır; Bakanlık yorumunda ölçüm ve ayar giderleri işletme gideri olarak paylaştırılacak toplam gidere eklendiğinden, bu şekilde işlenen bedel ısıtma giderinin paylaşım düzeni içinde dağılır.
Okuma bedeli daire başına eşit mi bölünür?
Isıtma giderinin içine girdiğinde eşit bölünmez. Toplam giderin %70'i ölçülen tüketime, %30'u kapalı kullanım alanına göre dağıtıldığı için bedelin büyük bölümü tüketim oranına göre yansır. Eşit bölünmüş ayrı bir satır görüyorsanız dayanağını yönetimden isteyin.
Faturada ayrı bir okuma bedeli satırı olmalı mı?
Yönetmeliğin paylaşım bildiriminde saydığı on dört kalem arasında ayrı bir okuma bedeli satırı yoktur; ölçüm gideri olarak işlendiğinde bedel gider hesaplama çizelgesindeki toplam giderin içinde yer alır. Ayrıca gösterilmesi istenirse yeri açıklayıcı bilgi satırı veya yönetimin gider icmalidir.
Yönetim planımızla paylaşım oranını değiştirebilir miyiz?
Değiştirilemez. Yönetmeliğin 14. maddesi yönetim planıyla farklı oran belirlenmesine kapalıdır. Yönetim planında arsa payına göre paylaşım yazıyorsa bu hüküm uygulanamaz; ısıtma gideri yönetmelikteki oranlarla paylaştırılır.
Okuma sıklığını azaltmak bedeli düşürür mü?
Yılda üretilen belge ve saha ziyareti sayısı azaldığı için dönemsel maliyet kalemi küçülür. Yönetmelik aylık paylaştırma zorunluluğu getirmez, "aylık veya belirli dönemlerde" ölçüm yapılmasını öngörür. Karşılığında tüketim geri bildirimi seyrekleşir ve arıza daha geç fark edilir.
.